İslam Alimi

Allah’ın İsim ve Sıfatları

Bu konuda yüce yaratıcımız Allah’ın İsim ve Sıfatları hakkında birçok bilgi alabilirsiniz.Mümin kişinin Allah’ı tanıması amacıyla ilahi zatı nitelendiren kavramlara isim ya da sıfat denilir. Hay (diri), alim (bilen), halik (yaratan) gibi sıfat kalıbında kelimeler isim kabul edilirken, bunların masdarlarını oluşturan ve Allah’ın zatına nispet edilen kavramlar sıfat olarak değerlendirilir.

“Allah” Özel İsmi

Kendisine ibadet edilen yüce tek varlığın özel ismidir. Özel isimler diğer dillere tercüme edilemezler. Arapça olan başka bir kelimenin onun yerini tutması da mümkün değildir. Bu nedenle alimler ister Arapça olsun, ister diğer bir dilden olsun, başka kelimenin “Allah” isminin yerini tutamayacağı hususunda fikir birliği içindedirler. Fakat Kur’an’da, Allah kelimesinin işaret ettiği zat için ilah, mevla, rab gibi isimler de kullanılmıştır. Bu nedenle Farsça’daki Hüda ve Yezdan, Türkçe’deki Tanrı ve Çalab… gibi isimler her ne kadar Allah özel isminin yerine geçmezse de ilah, mevla, rab gibi ayet ve hadislerde geçen Allah’ın diğer isimlerinin yerine kullanılabilirler.

İsm-i Azam

Sözlükte “en büyük isim” manasına gelmektedir. Terim olarak Allah’ın en güzel isimleri içerisinde yer alan kimi isimleri için kullanılmıştır. Bir grup İslam alimi, Allah’ın isimlerinin hepsinin aynı derecede büyük üstün olduğunu söylemiş, birini diğerlerinden ayırmamışlardır. Bazıları ise hadisleri göz önünde bulundurarak, kimi isimlerin diğerlerinden daha büyük ve faziletli olduğu görüşündedir. Hz. Peygamber’in kimi hadislerinde ismi azamdan bahsedilmekte, bu isimle dua edildiği zaman, duanın mutlaka kabul edileceği bildirilmektedir. Ancak Allah’ın en büyük isminin hangisi olduğunu kesin olarak belirlemek mümkün değildir. Hadislerin bir kısmında Allah ismi, bir kısmında ise rahman, rahim (esirgeyen, bağışlayan), el-hayyü’l-kayyum (diri ve her şeyi ayakta tutan), zü’l-celali ve’l-ikram (ululuk ve ikram sahibi) isimleri Allah’ın en büyük ismi olarak belirtilmektedir.

( Ebu Davud, “Vitr”, 23; Tirmizi, “Daavat”, 64, 65, 100; Nesai, “Sehv”, 58; İbn Mace, “Dua”, 9, 10).

Esmâ-i Hüsna

Esma kelimesi ile, “en güzel” anlamındaki hüsna kelimesinin oluşturduğu bir sıfat tamlaması olan esma-i hüsna (el-esmaü’l-hüsna), yüce Allah’ın tüm isimleri için kullanılan bir terimdir.

“Allah, kendisinden başka ilah olmayandır. En güzel isimler O’na mahsustur” (Taha 20/8), “…En güzel isimler Onundur. Göklerde ve yerde olanlar Onun şanını yüceltmektedirler. O galiptir, hikmet sahibidir” (el-Haşr 52/24)

Mealindeki ayetlerde de ifade edildiği gibi en güzel isimler Allah’a aittir. Çünkü bütün kemal ve yetkinliklerin sahibi O’dur. Onun isimleri en yüce ve mutlak üstünlük ifade eden kutsal kavramlardır. Allah’ın isimlerine esma-i ilahiyye de denilir. Allah Teala’nın Kur’an’da ve sahih hadislerde geçen çok ismi vardır. Kul bu değerli isimleri öğrenerek Allah’ı tanır, sever ve gerçek kul olur. Kur’an’da “En güzel isimler Allah’ındır. O halde O’na o güzel isimlerle dua edin…” (el-A`raf 7/180) buyrularak, esma-i hüsna ile dua ve niyazda bulunulması emredilmiştir.

Hazreti Peygamber efendimiz bir hadislerinde, yüce Allah’ın 99 isminin bulunduğunu, bu isimleri sayan ve ezberleyen kimselerin cennete gireceğini haber vermiştir. Allah’ın ayet ve hadislerde geçen başka isimleri de vardır. Hadiste 99 sayısının zikredilmesi, sınırlama anlamına değil, bu isimlerin Allah’ın en meşhur isimleri olması nedeniyledir. Tirmizi ve İbn Mace’nin rivayet ettikleri bir hadiste bu doksan dokuz isim tek tek sayılmıştır (Tirmizi, “Da`avat”, 82; İbn Mace, “Dua”, 10). Bu isimler şunlardır:

  • Allah,(c.c)
  • Rahman (esirgeyen),
  • Rahim (bağışlayan),
  • Melik (buyrukları tutulan),
  • Kuddus (noksanlıklardan arınmış),
  • Selam (yaratıklarını selamette kılan),
  • Mü’min (inananları güvenlikte kılan),
  • Müheymin (hükmü altına alan),
  • Aziz (ulu, galip),
  • Cebbar (dilediğini zorla yaptırma gücüne sahip olan),
  • Mütekebbir (yegane büyük),
  • Halik (yaratıcı),
  • Bari (eksiksiz yaratan),
  • Musavvir (her şeye şekil veren),
  • Gaffar (günahları örtücü, mağfireti bol),
  • Kahhar (isyankarları kahreden),
  • Vehhab (karşılıksız veren),
  • Rezzak (rızıklandıran),
  • Fettah (hayır kapılarını açan),
  • Alim (her şeyi bilen),
  • Kabız (ruhları kabzeden, can alan),
  • Basıt (rızkı genişleten, ömürleri uzatan),
  • Hafıd (kafirleri alçaltan),
  • Rafi ; (müminleri yükselten),
  • Muiz (yücelten, aziz kılan),
  • Müzil (değersiz kılan),
  • Semi (işiten),
  • Basir (gören),
  • Hakem (hükmedici, iyiyi kötüden ayırt edici),
  • Adl (adaletli),
  • Latif (kullarına lutfeden),
  • Habir (her şeyden haberdar),
  • Halim (yumuşaklık sahibi),
  • Azim (azametli olan),
  • Gafur (çok affedici),
  • Şekur (az amele bile çok sevap veren),
  • Ali (yüce, yüceltici),
  • Kebir (büyük),
  • Hafiz (koruyucu),
  •  Muhit (kuşatan),
  • Rezzak (rızıklarını yaratıcı),
  • Hasib (hesaba çeken),
  • Celil (yücelik sıfatları bulunan),
  • Kerim (çok cömert),
  • Rakib (gözeten),
  • Mücib (duaları kabul eden),
  • Vasi (ilmi ve rahmeti geniş),
  • Hakim (hikmet sahibi),
  • Vedüd (müminleri seven),
  • Mecid (şerefi yüksek),
  • Bais (öldükten sonra dirilten ve peygamber gönderen),
  • Şehid (her şeye şahit olan),
  • Hak (hakkın kendisi),
  • Vekil (kulların işlerini yerine getiren),
  • Kavi (güçlü, kuvvetli), Metin (güçlü, kudretli), Veli (müminlere dost ve yardımcı), Hamid (övgüye layık),
  • Muhsi (her şeyi sayan, bilen),
  • Mübdi (her şeyi yokluktan çıkaran),
  • Muid (öldürüp yeniden dirilten),
  • Muhyi (hayat veren, dirilten),
  • Mümit (öldüren),
  • Hay (diri),
  • Kayyum (her şeyi ayakta tutan),
  • Vacid (istediğini istediği anda bulan),
  • Macid (şanı yüce ve keremi çok),
  • Vahid (bir),
  • Samed (muhtaç olmayan),
  • Kadir (kudret sahibi),
  • Muktedir (her şeye gücü yeten),
  • Mukaddim (istediğini öne alan),
  • Muahhir (geri bırakan),
  • Evvel (başlangıcı olmayan),
  • Ahir (sonu olmayan),
  • Zahir (varlığı açık olan),
  • Batın (zat ve mahiyeti gizli olan),
  • Valî (sahip),
  • Mütealî (noksanlıklardan yüce),
  • Ber (iyiliği çok),
  • Tevvab (tövbeleri kabul edici),
  • Müntakim (asilerden intikam alan),
  • Afüv (affedici),
  • Rauf (şefkati çok),
  • Malikü’l-mülk (mülkün gerçek sahibi),
  • Zü’l-celali ve’l-ikram (ululuk ve ikram sahibi),
  • Muksit (adaletli),
  • Cami (birbirine zıt şeyleri bir araya getirebilen),
  • Gani (zengin, kimseye muhtaç olmayan),
  • Muğni (dilediğini muhtaç olmaktan kurtaran),
  • Mani (istediği şeylere engel olan),
  • Zar (dilediğini zarara sokan),
  • Nafi (dilediğine fayda veren),
  • Nur (aydınlatan),
  • Hadi (hidayete erdiren),
  • Bedi (çok güzel yaratan),
  • Baki (varlığı sürekli olan),
  • Varis (mülkün gerçek sahibi),
  • Reşid (yol gösterici),
  • Sabur (çok sabırlı).

Allah’ın isimleri konusundaki temel dayanak vahiy olduğu için, bu isimler insanlar tarafından değiştirilemez. Ayet ve hadisler Allah’ı nasıl isimlendirmiş ise öyle isimlendirmek gerekmektedir.


Warning: Division by zero in /home/islamali/public_html/wp-includes/comment-template.php on line 1415
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ